Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, 36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi öncesi Türkiye'ye resmî ziyaret gerçekleştiren ABD Başkanı Donald Trump'ı Ankara Havalimanı'nda karşıladı.
ABD Başkanı Trump'ı taşıyan uçak, saat 13.50'de Ankara Havalimanı'na iniş yaptı.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, uçaktan inişinde resmî törenle karşıladığı Trump ile bir süre sohbet etti. ABD Başkanı Trump, Muhafız Alayı Tören Kıtası'nı Türkçe "Merhaba asker" diyerek selamladı.
Daha sonra Şeref Salonu'na geçen Cumhurbaşkanı Erdoğan ve ABD Başkanı Trump, hatıra fotoğrafı çektirdi.
Trump'ın makam aracını Cumhurbaşkanlığı Külliyesi önündeki caddede karşılayan süvariler, araca protokol kapısına kadar eşlik etti.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Trump'ı Külliye'nin ana giriş kapısında karşıladı. Cumhurbaşkanı Erdoğan ve Trump'ın tören alanındaki yerlerini almasının ardından, bando, iki ülke millî marşlarını çaldı.
Törende, tarihteki 16 Türk devletini temsil eden bayraklar ve askerleri ile mehteran takımı ve yeniçeri kıyafetli askerlere de yer verilirken, 21 pare top atışı yapıldı.
Trump, Muhafız Alayı Tören Kıtası'nı "Merhaba asker" diyerek selamladı.
Cumhurbaşkanı Erdoğan ve Trump, merdivenlerde Türk ve ABD bayrakları önünde tokalaşarak basın mensuplarına poz verdi.
Trump'ın Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'ne gelişinde Türk Hava Kuvvetlerinin akrobasi timi Türk Yıldızları selamlama uçuşu gerçekleştirdi.
İkili görüşme öncesi ortak basın toplantısına geçen Cumhurbaşkanı Erdoğan ve Trump, daha sonra heyetler arası görüşmeye başkanlık edecek.
Törende, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Millî Savunma Bakanı Yaşar Güler, MİT Başkanı İbrahim Kalın, Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanı Burhanettin Duran, Cumhurbaşkanlığı Özel Kalem Müdürü Hasan Doğan, Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri Hakkı Susmaz, Cumhurbaşkanı Dış Politika ve Güvenlik Başdanışmanı Akif Çağatay Kılıç, Türkiye'nin Washington Büyükelçisi Sedat Önal ve Ankara Valisi Yakup Canbolat da yer aldı.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, ABD Başkanı Donald Trump ile Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde bir araya geldi.
Basın mensuplarına açıklamada bulunan ve soruları yanıtlayan Cumhurbaşkanı Erdoğan, "Dostumla Ankara'da bir arada olmak bizlere ayrı bir güç katmıştır. Kendilerine hoş geldiniz diyorum." ifadesini kullandı.
Bu ziyaretin önemli olduğunu özellikle ifade etmek istediğini vurgulayan Cumhurbaşkanı Erdoğan, "NATO Liderler Zirvesi'nin bugün Ankara'da yapılıyor olması ve tüm liderlerin şu anda ülkemizde bir araya gelmesi, yarın değerli dostum Sayın Trump'la birlikte olması bizlere ayrı bir güç katacaktır. Kendilerine tekrar hoş geldiniz diyorum." diye konuştu.
İran-ABD müzakere süreci
Cumhurbaşkanı Erdoğan, bir gazetecinin, "İran'daki savaşın sona erdirilmesi için çaba sarf ettiniz. Müzakere süreci devam ediyor, ancak nihai anlaşma olmadı. Bundan sonraki süreçte müzakere sürecinin olumlu neticelenmesi için Türkiye nasıl adım atacak?" sorusunu şöyle yanıtladı:
"Bu süreçte, yine aynı şekilde bizler, İran-Amerika ilişkilerini nasıl bir düzleme kavuştururuz onun gayreti içerisindeyiz. Elimizden geleni yapmak suretiyle dünya barışına bir adım atalım diye gerek şahsım gerek arkadaşlarım hep birlikte çalışıyoruz, çalışacağız."
Gazze'deki ateşkes ihlalleri
Cumhurbaşkanı Erdoğan, "Gazze'de 80 bine yakın insan hayatını kaybetti. Çok büyük bir yıkım var. Ateşkes sağlandı ama yer yer ihlaller devam ediyor. İhlallerin önlenmesi ve insani yardımların Gazze'ye girmesi ve Gazze'nin yeniden inşası için ortak atılabilecek adımları değerlendirecek misiniz?" sorusu üzerine, şunları söyledi:
"Gazze konusunda, tabii değerli dostumla bunları da konuşarak özellikle bu bölgedeki barışı sağlamak için bu Liderler Zirvesi'ni çok çok önemsiyoruz. Bu Liderler Zirvesi'nden aynı şekilde bir kararın çıkmasını da hayra yorumluyoruz. Bunun olabileceğine de ihtimal veriyorum."
"Sayın Trump her zaman sözünün arkasındadır"
Cumhurbaşkanı Erdoğan, F-35, KAAN savaş uçaklarının motorlarının teslimatıyla ilgili bir soruya, şu yanıtı verdi:
"F-35 konusu bizim için yeni bir konu değil. Bunu Amerika ile daha önce de görüştük. Biz 5 uçağın da sözünü aldık. Sayın Trump'ın bu konuda bize ayrıca sözü var. Şimdi Liderler Zirvesi'nde yapacağımız görüşmelerde F-35 ile ilgili kendilerinden bu daha önce aldığımız sözün geleceğe yönelik olumlu şekilde test ettiğimizi biliyorum. Sayın Trump her zaman sözünün arkasındadır. Burada yine F-35 konusunda bu Liderler Zirvesi'nden hayırlı bir karar çıkacağına inanıyorum."
"Rusya-Ukrayna arasındaki gelişmeleri görüşeceğiz"
Küresel sisteme dair eleştirilerinin hatırlatılıp bu konuda ABD ile ortak bir adımın atılmasının söz konusu olup olmadığı sorusuna Cumhurbaşkanı Erdoğan, "NATO'da iki önemli ülke olarak bizler, bu Liderler Zirvesi'nde de dayanışma içerisinde güçlü bir çıkışı sağlayacağız, bunu da başaracağımıza inanıyorum." karşılığını verdi.
Arabuluculuk çalışmaları anımsatılıp Rusya-Ukrayna Savaşı'nın sonlanmasıyla ilgili hangi aşamada olunduğunun sorulması üzerine Cumhurbaşkanı Erdoğan, "Biz Rusya-Ukrayna arasındaki bu gelişmeleri de yine değerli dostumla burada görüşeceğiz. Ona göre de adımları atacağız." ifadelerini kullandı.
"Bize verdiği müjdeyi, burada tekrar edecektir"
"F-35 ve KAAN savaş uçaklarının motorlarının teslimi konusunda görüşmeden bir sonuç bekleyebilir miyiz?" sorusunu Cumhurbaşkanı Erdoğan, şöyle yanıtladı:
"Ben bunu daha önce değerli dostumla görüştüm ve KAAN ile ilgili, onun motorları noktasında bu Liderler Zirvesi'nde değerli dostumla tekrar görüşeceğiz. İnanıyorum ki bize verdiği müjdeyi, burada da tekrar edecektir. Bu müjdeyle de herhalde Liderler Zirvesi'nde kendisine teşekkür edeceğiz."
Cumhurbaşkanı Erdoğan'a, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Millî Savunma Bakanı Yaşar Güler ve MİT Başkanı İbrahim Kalın eşlik etti.
Cumhurbaşkanı Erdoğan ve Trump, daha sonra baş başa görüşmeye geçti.
“Dostlarımıza yaptırım uygulamak istemiyoruz"
Sözlerine teşekkür ederek başlayan Trump, "Herkesin bildiği gibi, bu konu hakkında pek çok haber yapıldı. Biz çok iyi arkadaşız." dedi. Trump, böylesine güzel bir havalimanı görmenin "çok güzel" olduğunu dile getirerek "Havalimanı gerçekten çok güzel. Havalimanına giden yollar yepyeni ve çok güzeldi." şeklinde konuştu.
ABD Başkanı Trump, Türkiye'nin, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın liderliğinde askerî açıdan çok güçlü bir ülke olduğunun bilindiğini vurgulayarak, "Çok sayıda teçhizatımıza sahipler ve çok sayıda harika askerleri var. Türkiye hafife alınmaması gereken bir ülke. En güzel yanı ise aramızdaki ilişkiler sayesinde her şeyin çok iyi gitmiş olması." ifadelerini kullandı.
Başından beri Cumhurbaşkanı Erdoğan ile "güzel kimyaları" ve "harika ilişkileri" olduğuna dikkati çeken Trump, görüşmelerinde ticareti, askerî meseleleri ve İran dâhil olmak üzere pek çok konuyu ele alacaklarını dile getirdi.
Trump, Türkiye ile çok yoğun ticaret ve harika üretim yaptıklarını, bu durumun iki ülke üzerinde çok büyük bir etki yarattığını dile getirerek, "Dolayısıyla bu kesinlikle dikkate alacağımız bir konu. Bu harika bir uçak, en iyisi, şu anda açık ara en iyi uçak ve bu kesinlikle dikkate alacağımız bir seçenek." dedi.
"Türkiye ile daha iyi bir ilişkimiz var"
F-35 savaş uçakları konusundaki bir soruya Trump, Türkiye ile ilişkilerinin çok iyi olduğunu belirterek şunları kaydetti:
"Sanırım pek çok kişi, size şunu söyleyebilirim ki pek çok kişi, burada oturanlar da dâhil olmak üzere, 'Neden bunu yapmayalım ki?' diye düşünüyor. Türkiye ile daha iyi bir ilişkimiz var. Türkiye, vefalı olacağını düşündüğümüz diğer ortaklardan pek çok açıdan çok daha vefakâr davrandı. Bu yüzden bu kesinlikle dikkate alınması gereken bir konu.
Trump, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın NATO zirvesi için elinden geleni yapmasından ötürü buna katılmak zorunda hissettiğini belirterek "Türkiye'ye ya da başka herhangi bir yere gelmek büyük bir olay." şeklinde konuştu.
"(Türkiye) Askerî açıdan çok güçlü bir ülke"
ABD'nin ekonomik faaliyetlerinden de bahseden Trump, ticaret konusunda bazı ülkelerle "harika ilişkilere" sahip olduklarının, Türkiye'nin de bunlardan biri olduğunun altını çizdi.
Trump, Türkiye'nin ABD'den aldığı uçakların motorlarının bakımını yapma konusunda "yükümlülükleri olduğunu" söyleyerek, bu konuyla ilgileneceğini belirtti.
Türkiye'nin ABD için "harika bir müttefik" olduğunu dile getiren Trump, ABD/İsrail-İran Savaşı'na ilişkin şunları kaydetti:
"Türkiye, diğer tarafta yer alabilirdi; İran'ı çok iyi tanıyorlar ve İran'la ilgili sorunların farkındalar, ancak (Türkiye) ve diğer birkaç ülke yardım konusunda çok önemli rol oynadı. Çatışmaya girebilirlerdi; kimilerinin İsrail ile ilişkilerinden bahsettiğini duyuyorum. Çatışmaya girmiş olabilirlerdi.
Askerî açıdan çok güçlü ülkeler. Ama bunu yapmadılar. Bu çatışmaya diğer tarafta katılabilirlerdi ama belki de benim sayemde yapmadılar."
Trump, Türkiye'nin "çok iyi" bir ulus olduğunu yineleyerek, "İlişkimiz açısından, İran ile savaşı sona erdirmeye çalışmak da dâhil olmak üzere pek çok açıdan olağanüstü bir tutum sergilediler." dedi.
"Putin, Erdoğan'a çok saygı duyuyor"
Trump, dün Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ve ardından Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy ile görüştüğünü belirterek, ikisinin de anlaşmaya varmak istediğine inandığını söyledi.
Putin'in, Erdoğan'a "çok saygı duyduğunu" vurgulayan Trump, "Bu kadar uzun sürmesi çok yazık, ama sanırım bir şeyler ortaya çıkacak ve Cumhurbaşkanı da bu konuda bize yardımcı oluyor." ifadelerini kullandı.
Trump, Putin ile görüşmesinin çok iyi geçtiğini kaydederek, bu konunun "yakın zamanda" çözüme kavuşmasını beklediğini ifade etti.
Rusya-Ukrayna Savaşı'nın ABD'den çok Avrupa'nın sorunu olduğunu, sadece hayat kurtarmak istediğini belirten Trump, "Bu konuyu çözeceğiz, Cumhurbaşkanı Erdoğan, İran konusunda yardım ettiği gibi bunu çözme konusunda da bize yardım ediyor." şeklinde konuştu.
"Dostlarımıza yaptırım uygulamak istemiyoruz"
Trump, Türkiye'nin, "ABD'nin Hasımlarıyla Yaptırımlar Yoluyla Mücadele Yasası" (CAATSA) yaptırımlarının dışına çıkarılması konusunda ilgili bakanlarla çalışmalar yürüttüklerini belirterek, "Dostlarımıza yaptırım uygulamak istemiyoruz. Durum çok basit. Yaptırım uygulayabileceğimiz pek çok kişi var ve uyguluyoruz da. Dostlarımıza yaptırım uygulamak istemiyoruz." dedi.
Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed Şara ile de çok iyi ilişkileri olduğunu vurgulayan Trump, bir buçuk yıl gibi bir sürede "tüm ülkeyi bir araya getirerek harika iş çıkardığı" değerlendirmesinde bulundu.
İtalya Başbakanı Giorgia Meloni hakkında "Uzaklaştırma kararı gerekiyor." dediği sosyal medya paylaşımına ilişkin soru sorulan Trump, ilişkilerinin halihazırda kötü olduğunu ve İtalya'nın ABD'ye İran ve Hürmüz Boğazı konusunda yardım etmeyi reddetmesiyle daha kötüye gittiğini söyledi.
Trump, Grönland'ın ise Danimarka değil ABD tarafından kontrol edilmesi gerektiğini savunarak sözlerini şöyle sürdürdü:
"Onlar buna razı olmazlarsa, Rusya konusunda onlara yardım etmek için harcadığımız ve harcamak zorunda olmadığımız onca paraya rağmen, tüm askerlerimizi Avrupa'dan çekebiliriz; çünkü, muhtemelen fark etmişsinizdir ki Avrupa 20 yıl öncesine kıyasla çok farklı bir yer haline geldi, çok ama çok farklı. Göç ve enerji konularında dikkatli olmaları gerekiyor. Eğer bu iki konuda dikkatli olmazlarsa, artık bir Avrupa kalmayacak."
Öte yandan Cumhurbaşkanı Erdoğan, ABD Başkanı Trump ile Cumhurbaşkanlığı Külliyesindeki görüşmesine ilişkin NSosyal hesabından paylaşımda bulundu.
Paylaşımında, Türk ve ABD bayrakları ile ABD Başkanı Trump'ı karşılama törenine ilişkin görüntülere yer veren Cumhurbaşkanı Erdoğan, şunları kaydetti:
"NATO Ankara Zirvesi vesilesiyle ülkemize resmî bir ziyaret gerçekleştiren ABD Başkanı, değerli dostum Sayın Donald Trump’ı ağırlamaktan memnuniyet duydum.
Gündemimizdeki pek çok meseleyi, inanıyorum ki Sayın Başkan’la dayanışmamız ve güçlü ilişkilerimiz sayesinde hayırlı bir neticeye ulaştıracağız."
Öte yandan Trump, Ankara'nın ev sahipliği yaptığı 36. NATO Devlet ve Hükûmet Başkanları Zirvesi sonrasında basına açıklamalarda bulundu.
Konuşmasında, zirvenin ev sahibi Cumhurbaşkanı Erdoğan'a işaret eden Trump, "Türkiye'de çok başarılı bir NATO Zirvesi'ni tamamladım. Cumhurbaşkanı Erdoğan'a teşekkür etmek istiyorum, muhteşem bir insan, Cumhurbaşkanı Erdoğan, harika bir lider, uzun süredir dostum, çok güçlü bir lider. Çok güçlü bir kişiliği var, bundan dolayı da bu kadar başarılı ve iyi bir ülkeyi yönetiyor." ifadelerini kullandı.
Türkiye'nin güçlü bir orduya sahip olduğunu vurgulayan Trump, "Uçaktan indiğiniz an havalimanına baktığınızda çok güzel bir terminal görüyorsunuz. Her şey çok güzel, Cumhurbaşkanı Erdoğan'a teşekkür etmek istiyorum, müthiş bir iş çıkardı." değerlendirmesinde bulundu.
Trump, petrol fiyatlarının alt seviyede tutulması gerektiğine dikkati çekerek İran'a saldırmasının gerekli bir durum olduğunu savundu. İran'a saldırılarında ülkenin ordusunu ve donanmasını yok ettiklerini belirten Trump, "Şu an mücadele kapasiteleri oldukça düşük. Çok az füzeleri kaldı." dedi.
Trump, ABD'nin NATO'ya en çok katkı yapan ülke olduğunu vurgulayarak "Silahlı kuvvetlerimize 1 trilyon dolar yatırım yaptık ve şu an 1,5 trilyon dolar için (Kongreden) istekte bulunuyoruz." diye konuştu.
NATO toplantısına ilişkin Trump, "Odada çok büyük bir birlik ruhu vardı. Tüm ülkeleri savunma taahhütlerini oldukça hızlı artırmaya çağırıyorum." ifadelerini kullandı. Trump, salondaki birlik ruhunun "inanılmaz" olduğunun altını çizerek, "Çok başarılı bir zirveydi." dedi.
Ankara'da birçok liderle görüşme imkânı bulduğunu, Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy ve Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed Şara ile de görüştüğünü anlatan Trump, "Şara, Suriye'yi bir araya getirmede çok iyi bir iş çıkardı, çok güzel işler yaptı. Önceki yönetim döneminde Suriye darmadağındı." değerlendirmesinde bulundu.
"İran'la savaşın yeniden başlayacağını sanmıyorum"
Trump, bir gazetecinin "İran'la savaş yeniden başlayacak görünüyor." şeklindeki sözleri üzerine, "Ben, yeniden başlayacağını sanmıyorum. Çok hızlı ilerleyeceğini düşünüyorum. Birkaç gemiyi vurdular, biz de daha sert vurduk. Onlar vurduğunda biz 10 kat daha fazla vururuz. Bizim daha iyi ekipmanlarımız var." ifadelerini kullandı.
Yapay zekâ alanında da Çin'in önüne geçtiklerini söyleyen Trump, "Şu anda TikTok'ta bir numaradayım." dedi.
Trump, Cumhurbaşkanı Erdoğan ile F-35 savaş uçakları konusunu görüşüp görüşmediğine ilişkin soruyu yanıtladı. Türkiye ile "harika ilişkileri" olduğunu vurgulayarak F-35 konusunda karar vermesi gerektiğini söyleyen Trump, "(Erdoğan) Çok iyi bir müttefik oldu. Türkiye, çok büyük bir ülke. Askerî olarak çok güçlü. NATO'daki en güçlü ikinci ülke." ifadelerini kullandı.
"(İran) Bir anlaşma yapmak istiyor ancak bunu nasıl yapacaklarını bilmiyorlar"
Trump, ABD ve İsrail'in İran'a saldırılarıyla başlayan savaşı Tahran yönetiminin "nükleer silahsızlandırılması" olarak niteleyerek bunun "büyük bir askerî başarı" olduğunu dile getirdi.
Petrol fiyatlarının düştüğünü ve İran'ın askerî gücünün kalmadığını savunan Trump, "(İran) Bir anlaşma yapmak istiyor ancak bunu nasıl yapacaklarını bilmiyorlar, sonra da gece gidip gemileri vuruyorlar." dedi. Trump, İran'ın, ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, kendisinin Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff gibi "iyi" isimlerle görüştüğünü ancak İran'ın "biraz deli" olduğunu söyledi.
"İran'la anlaşma yapmak istediğimden emin değilim." diyen Trump, Tahran yönetiminin nükleer silaha sahip olmayacağı ifadelerini yineledi. Trump, petrol fiyatlarının "hızla düştüğünü, biraz yükseleceğini ancak bu durumun çok çabuk bir şekilde sona ereceğini" savunarak “İran'ın nükleer tesislerine saldırılara ilişkin "Oraya giden olursa havaya uçar, o yüzden kimse oraya yaklaşmaz." dedi. Hürmüz Boğazı'ndaki ablukanın "işe yaradığını" savunan Trump, ayrıca ABD'nin 3 Ocak'ta Venezuela'da Devlet Başkanı Nicolas Maduro'yu askerî müdahaleyle alıkoymasını "bir günlük savaş" şeklinde niteledi.
"İran'ın öldürme listesinde bir numarayım"
İran'la ilgili güvenlik endişeleri nedeniyle Ankara'dan yeni Air Force One uçağıyla ayrılmayacağına ilişkin iddialar sorulan Trump, Başkan'ın hayatının çok "tehlikeli" olduğu yorumunu yaparak "İran'ın öldürme listesinde bir numarayım." dedi.
Trump, "Normal yollarla eve döneceğiz ancak onu Avrupa'daki birkaç üsse, özellikle de birine göndereceğiz. Böylece askerler onu görebilecekler." değerlendirmesinde bulundu.
İran’a ilişkin değerlendirmede bulunan Trump, "Onlar vurduğunda, biz de vururuz. Onların dilini kullanırız. Olacak herhangi bir şeyin (saldırılara ilişkin) çok kısa sürede sona ereceğini düşünüyorum." diye konuştu.
